Twitter üzerinden gelen bir takipçi sorusu şöyle:
“7000 günden tazminat alıp ev alma işine girmek istiyorum ama bir miktar kredi çekmem gerekecek. 17 seneyi aşkın süredir aynı firmada çalışıyorum. Yeni bir iş bulduğum zaman ev için kredi alabilir miyim?”
Aslında burada birbirinden ayrı iki konu var: kıdem tazminatı alarak işten ayrılmak ve yeni işteyken konut kredisi kullanmak.
Öncelikle 7000 prim günü şartıyla kıdem tazminatı alınabilmesi, kişinin gerçekten ilgili yasal şartları taşımasına bağlı. Sadece “7000 günüm doldu” demek tek başına her durumda yeterli olmayabilir. SGK’dan gerekli yazının alınması ve işten ayrılışın bu kapsamda gerçekleştirilmesi gerekiyor.
Peki bundan sonra konut kredisi?
İşten ayrıldıktan hemen sonra kredi çekmek zorlaşabilir
Burada bankacılık açısından önemli olan nokta, kredi başvurusu yaptığınız tarihteki gelir durumunuz.
17 yıldır aynı işyerinde çalışıyor olmanız oldukça güçlü bir çalışma geçmişi. Ancak işten ayrılıp bir süre geliriniz olmadan konut kredisine başvurmanız halinde bankanın ödeme gücünüzü değerlendirmesi zorlaşabilir.
Çünkü banka açısından önemli olan yalnızca geçmişte kaç yıl çalıştığınız değil, kredi taksitlerini düzenli şekilde ödeyebilecek güncel ve belgelenebilir bir gelirinizin bulunmasıdır.
Bu nedenle takipçimizin düşündüğü gibi önce mevcut işyerinden ayrılıp kıdem tazminatını almak, ardından yeni bir işe girmek ve konut kredisine başvurmak mümkün olabilir. Fakat burada yeni işyerindeki çalışma süresi önemli hale geliyor.
Yeni işe girdikten hemen sonra konut kredisi çıkar mı?
İşte asıl soru bu.
Bankaların konut kredisi değerlendirmelerinde gelir belgesi, çalışma durumu, mevcut borçlar, kredi geçmişi ve müşterinin genel finansal profili dikkate alınabiliyor.
Yeni işe başlayan bir kişinin düzenli maaşı oluşmuş olsa bile bazı bankalar çalışma süresini değerlendirmeye alabilir. Dolayısıyla “Yeni işe girdim, ilk maaşımı aldım; banka kesin kredi verir” şeklinde bir kural bulunmuyor.
Öte yandan 17 yıllık çalışma geçmişinin bulunması, yüksek kıdem tazminatıyla önemli bir peşinat oluşturulması ve yeni işte düzenli gelir elde edilmesi başvurunun değerlendirilmesinde olumlu unsurlar olabilir.
Bence en kritik konu zamanlama
Takipçimizin gerçekten ev alma planı varsa, işten ayrılmadan önce birkaç bankadan ön değerlendirme alması çok daha doğru olur.
Örneğin 4 milyon TL’lik bir ev için 2 milyon TL krediye ihtiyaç duyuyorsa, “İşten ayrılırım, sonra yeni işe girerim, kredi de çıkar” şeklinde plan yapmak yerine öncelikle mevcut gelir ve çalışma geçmişiyle ne kadar finansman kullanabileceğini öğrenebilir.
Böylece iş değişikliği sonrasında oluşabilecek kredi değerlendirme riskini de önceden görmüş olur.
Ayrıca kıdem tazminatının tamamını peşinat olarak kullanmak yerine, kredi masrafları, tapu harcı, ekspertiz, taşınma ve beklenmeyen giderler için de nakit bırakmak önemli.
Takipçimize benim tavsiyem şu olurdu:
Ev almak kesin bir hedefse, önce kredi tarafını netleştirin, sonra iş değişikliği kararınızı verin.
17 yılı aşkın çalışma geçmişiniz önemli bir avantaj. Ancak konut kredisi açısından bankanın bakacağı temel nokta, başvuru yaptığınız tarihteki düzenli geliriniz ve ödeme gücünüz olacaktır.
Yeni işe girdikten sonra kredi kullanmanızın önünde otomatik bir engel yok. Fakat yeni işyerindeki çalışma süresi ve bankanın iç kredi politikası nedeniyle işe başladıktan hemen sonra istediğiniz tutarda kredi kullanabileceğinizin garantisi de yok.
Bu nedenle mümkünse mevcut işiniz devam ederken bankalardan ön kredi değerlendirmesi/limit bilgisi almak, sonrasında kıdem tazminatı ve iş değişikliği kararını buna göre planlamak daha güvenli bir yaklaşım.
Kısacası: Kıdem tazminatı alarak işten ayrılmak, ileride konut kredisi kullanmanıza otomatik olarak engel olmaz. Ancak kredi başvurusunu yeni işinizde yeterli ve belgelenebilir gelir oluşturduktan sonra yapmak, değerlendirme açısından çok daha sağlıklı olacaktır.
